การศึกษาทัศนคติและพฤติกรรมการอยู่ก่อนแต่งของคนเจเนอเรชัน Z ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี - ราชวัตร ชนาภา; ทองคำ สุรยุทธ (วารสารร่มยูงทอง, 2025)
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาปัจจัยทางสังคม เศรษฐกิจ และจิตวิทยาที่ส่งผลต่อการตัดสินใจและค่านิยมในการอยู่ก่อนแต่งของคนเจเนอเรชัน Z และ 2) เพื่อวิเคราะห์ทัศนคติและประสบการณ์ของผู้หญิงเจเนอเรชัน Z ที่เลือกอยู่ก่อนแต่งในบริบทสังคมไทย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเก็บข้อมูลจากผู้ให้ข้อมูลหลักจำนวน 6 คน ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี ผลการวิจัยบ่งชี้ว่าปัจจัยสำคัญในการเลือกอยู่ก่อนแต่งประกอบด้วย การทำความเข้าใจเพื่อให้เกิดความมั่นใจในความสัมพันธ์ การวางแผนทางการเงินร่วมกัน และแนวคิดเรื่องเสรีภาพที่เปิดโอกาสให้ผู้หญิงเลือกเส้นทางชีวิต อีกทั้งผู้หญิงกลุ่มนี้ยังตระหนักว่าการอยู่ก่อนแต่งเป็นสิทธิของตนในการวางแผนอนาคต และให้ความสำคัญกับความเท่าเทียมทางเพศ ถึงแม้ว่าจะต้องเผชิญแรงกดดันจากครอบครัวและสังคมก็พร้อมรับผิดชอบต่อผลที่ตามมา ผลการวิจัยชี้ให้เห็นถึงการปรับตัวเรื่องค่านิยมและการแต่งงานในสังคมไทย ตลอดจนสามารถนำข้อมูลพื้นฐานที่จะเป็นประโยชน์สำหรับการออกแบบหลักสูตรหรือกิจกรรมให้คำปรึกษา เพื่อเตรียมความพร้อมในการสร้างครอบครัวสำหรับกลุ่มวัยรุ่นในยุคปัจจุบัน