แนวทางในการออกแบบห้องเรียนเขียนแบบทางสถาปัตยกรรมภายในเพื่อรองรับการใช้งานของผู้พิการช่วงล่างที่ใช้รถเข็นล้อเลื่อน

บทคัดย่อ

ปัจจุบันสภาพพื้นที่ห้องเรียนสาขาวิชาสถาปัตยกรรมภายใน ซึ่งจะต้องมีกิจกรรมการเรียนในวิชาเขียนแบบ หรือวิชาออกแบบ ไม่ได้มีการออกแบบพื้นที่ภายในเพื่อรองรับนักศึกษาที่เป็นผู้พิการช่วงล่าง ที่ต้องใช้รถเข็นล้อเลื่อน จากการออกแบบสภาพแวดล้อมที่ไม่เอื้ออำนวยทำให้เป็นอุปสรรคต่อการเรียนและการทำกิจกรรมต่างๆ ภายในห้องเรียนของผู้พิการในกลุ่มนี้ การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อวิเคราะห์ถึงสถาปัตยกรรมภายในของห้องเรียนเขียนแบบ ที่รองรับผู้พิการที่ใช้รถเข็นล้อเลื่อน  2) เพื่อวิเคราะห์ถึงปัญหาและความต้องการของผู้พิการช่วงล่างที่ใช้รถเข็นล้อเลื่อน ที่มีต่อการออกแบบห้องเรียนเขียนแบบ 3)เพื่อหาแนวทางในการออกแบบห้องเรียนเขียนแบบสำหรับผู้พิการที่ใช้รถเข็นล้อเลื่อนที่เป็นรูปธรรม และ 4) เป็นการบูรณาการร่วมกับการเรียนในชั้นเรียนเพื่อให้นักศึกษาได้ศึกษาและนำความรู้ที่ได้มาปรับใช้กับงานออกแบบของตนเองได้ การวิจัยนี้ผู้วิจัยเก็บข้อมูลโดยการสำรวจ สังเกตการณ์ จัดทำผังพื้นที่ จำลองสถาณการณ์ใช้รถเข็นล้อเลื่อนปฏิบัติงานภายในพื้นที่จากกลุ่มตัวอย่าง 10 กลุ่ม และทำแบบสัมภาษณ์จำนวน 30 ชุด ข้อมูลที่ได้ถูกนำมาวิเคราะห์สรุปผลเสนอเป็นประเด็นตามลำดับ เพื่อหาแนวทางแก้ไขปัญหาและเป็นแนวทางการออกแบบต่อไป ผลการวิจัยพบว่า ปัญหาและความต้องการที่เกิดขึ้นของผู้พิการในการเข้าใช้พื้นที่เป็นเรื่องของขนาดสัดส่วน ระยะต่าง ๆ ที่ไม่เอื้อให้เกิดการใช้งานได้อย่างสะดวกและมีประสิทธิภาพ แนวทางในการออกแบบต้องให้ความสำคัญใน 2 ประเด็นหลักคือ 1) การเข้าถึงได้ผู้พิการต้องเข้าถึงพื้นที่ในทุกส่วนได้ซึ่งระดับพื้นความกว้างวัสดุและพื้นผิว จะต้องเอื้อต่อการใช้รถเข็นล้อเลื่อน และ 2) การใช้งานได้ต้องใช้งานพื้นที่และอุปกรณ์ทุกส่วนได้โดยสะดวกและมีประสิทธิภาพ ในการออกแบบต้องคำนึงองค์ประกอบในหลายๆ ด้าน เช่น ขนาดสัดส่วน ระยะใช้งานที่เหมาะสมรูปแบบของเฟอร์นิเจอร์ (โดยเฉพาะโต๊ะเขียนแบบ)การติดตั้งอุปกรณ์ต่าง ๆ ที่เอื้อต่อผู้พิการ การออกแบบต้องใช้งานได้ง่ายสะดวกและปลอดภัย เป็นหลักแนวคิดในการออกแบบ ข้อมูลทั้งหมดสามารถใช้เป็นแนวทางในการออกแบบและนำไปจัดทำแบบในการก่อสร้างได้ต่อไป