การออกแบบลายผ้าบาติกจากลวดลายลูกปัดโบราณจังหวัดสุราษฎร์ธานี กรณีศึกษากลุ่มวิสาหกิจเขาศรีวิชัยทับเที่ยง ตำบลพุนพิน จังหวัดสุราษฎร์ธานี

Main Article Content

ภานุพงศ์ โมรา
จันทร์นภา ชูคง
ศักรินทร์ หงส์รัตนาวรกิจ

บทคัดย่อ

งานวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาการออกแบบลายผ้าบาติกจากลวดลายลูกปัดโบราณ จังหวัดสุราษฎร์ธานี และ 2) เพื่อประเมินความพึงพอใจผลิตภัณฑ์กระเป๋าผ้าจากลวดลายลูกปัดโบราณจังหวัดสุราษฎร์ธานี ผู้วิจัยได้ออกแบบภาพร่างความคิด 3 ลวดลาย ได้แก่ ลายดวงตาจักรภพ ลายมณีพิทักษ์ และลายบุปผาจันทรา และแบบสอบถามเกี่ยวกับการออกแบบลายผ้าบาติกจากลวดลายลูกปัดโบราณจังหวัดสุราษฎร์ธานี เพื่อให้ผู้เชี่ยวชาญด้านการตัดเย็บ ลูกปัดโบราณ การออกแบบลายผ้าบาติก จำนวน 7 คน เห็นชอบมากที่สุดพร้อมข้อเสนอแนะ ข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์ สรุปผล เพื่อนำมาสร้างสรรค์จากนั้นนำผลงานที่ได้ไปประเมินความพึงพอใจกับกลุ่มบุคคลทั่วไป และสมาชิกกลุ่มวิสาหกิจชุมชนทอผ้าเขาศรีวิชัยทับเที่ยง ตำบลพุนพิน อำเภอพุนพิน จำนวน 100 คน ด้วยการสุ่มแบบบังเอิญ นำข้อมูลที่ได้ไปวิเคราะห์โดยใช้ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการศึกษาด้านการออกแบบลายผ้าบาติกจากลวดลายลูกปัดโบราณจังหวัดสุราษฎร์ธานี พบว่าผู้เชี่ยวชาญ เลือกแบบที่ 2 ลวดลายมณีพิทักษ์ คิดเป็นร้อยละ 57 เลือกโทนสีที่ 1 สีน้ำตาลแดง (สีธรรมชาติจากเปลือกมังคุด)  คิดเป็นร้อยละ 100 เลือกรูปแบบที่ 2 กระเป๋ารูปทรงสี่เหลี่ยมคางหมู คิดเป็นร้อยละ 71 การวางลายเลือกรูปแบบที่ 3 การวางลายซ้ำ คิดเป็นร้อยละ 71 การเลือกใช้วัสดุหนัง คิดเป็นร้อยละ 71 เมื่อนำผลการสอบถามมาสร้างสรรค์ผลงาน และนำไปประเมินความพึงพอใจ ผลประเมินความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุดทั้ง 3 ด้าน ได้แก่ ด้านผลิตภัณฑ์โดยส่วนใหญ่มีความพึงพอใจความสวยงามของผลิตภัณฑ์ ด้านคุณประโยชน์ โดยส่วนใหญ่มีความพึงพอใจด้วยการเป็นแนวทางในการอนุรักษ์และเผยแพร่ภูมิปัญญาท้องถิ่น ด้านสถานที่จัดจำหน่าย โดยส่วนใหญ่มีความพึงพอใจศูนย์ OTOP จังหวัดสุราษฎร์ธานี งานวิจัยนี้ช่วยเพิ่มมูลค่าให้การออกแบบลายผ้าบาติกและพัฒนากระเป๋าผ้าให้โดดเด่น และควรต่อยอดสู่ผลิตภัณฑ์รูปแบบอื่นเพื่อเพิ่มความหลากหลายและโอกาสทางการตลาด

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
โมรา ภ., ชูคง จ., & หงส์รัตนาวรกิจ ศ. (2026). การออกแบบลายผ้าบาติกจากลวดลายลูกปัดโบราณจังหวัดสุราษฎร์ธานี กรณีศึกษากลุ่มวิสาหกิจเขาศรีวิชัยทับเที่ยง ตำบลพุนพิน จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์และการออกแบบ มทร.พระนคร, 5(1), 10–23. สืบค้น จาก https://so08.tci-thaijo.org/index.php/JFAD/article/view/5915
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กุญณปภา เพ็งนวม และ มยุรี เรืองสมบัติ. (2566). การศึกษาและพัฒนากระเป๋าจากเข่งปลาทู จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์และการออกแบบ มทร.พระนคร, 2(1), 57-68. https://so08.tci-thaijo.org/index.php/JFAD/article/view/1817

ชนัญญา สุวรรณวงศ์. ผู้ให้สัมภาษณ์, 1 มีนาคม 2568

โจว เสี่ยวปู้ และ พิชัย สดภิบาล. (2567). กลยุทธ์การจัดการความยั่งยืนที่บูรณาการมรดกทางวัฒนธรรมของหนานหยางเข้ากับการออกแบบผลิตภัณฑ์เพื่อเศรษฐกิจเชิงสร้างสรรค์. วารสารบัณฑิตสาเกตปริทรรศน์, 9(2), 300-310. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/saketreview/article/view/278233

ฐปนัท แก้วปาน, สราวุธ อิศรานุวัฒน์ และ จริยา แผลงนอก. (2563). หลักการและแนวคิดในการออกแบบ ผลิตภัณฑ์. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์, 22(2), 161-182. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jhssrru/article/view/248733

ทรงวุฒิ เอกวุฒิวงศา และ จรรยาวรรณ จรรยาธรรม. (2565). การบูรณาการองค์ความรู้: การออกแบบผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมเชิงสร้างสรรค์. วารสารคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์และการออกแบบ มทร.พระนคร, 1(2), 31-50. https://so08.tci-thaijo.org/index.php/JFAD/article/view/1236

ตวงรัก รัตนพันธุ์, สุธิรา ชัยรักษา เงินถาวร และ พิทย์พันธ์ สิทธิรักษ์. (2568). การพัฒนาผลิตภัณฑ์ผ้าบาติก ตามอัตลักษณ์ศรีวิชัย ด้วยเทคนิคแม่พิมพ์ไม้. วารสารนาคบุตรปริทรรศน์, 17(1), 66-77. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/nakboot/article/view/272494/187794

นภัคมน ทองเฝือ. (2566). การศึกษาลักษณะทางกายภาพของลูกปัดแก้วจากแหล่งโบราณคดีเขาศรีวิชัย อำเภอพุนพิน จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร, 43(3), 1-14. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/sujthai/article/view/260477/178792

หิรัญ สุจริต. (2562). ลูกปัดในอดีต-ปัจจุบัน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์เมืองโบราณ.

สุพัตรา คงขำ, เครือวัลย์ คงขำ, สุภะรัฐ ยอดระบำ และ อรุณวรรณ ชูสังกิจ. (2564). การศึกษาผ้าบาติก เพื่อ เสริมสร้างอัตลักษณ์ท้องถิ่นของจังหวัดนครศรีธรรมราช กรณีศึกษา: กลุ่มผ้าบาติกสำเภาทอง ตำบลท้ายสำเภา อำเภอพระพรหม จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารนาคบุตรปริทรรศน์, 13(2), 32-41. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/nakboot/article/view/246140/172312

โสภณ ศุภวิริยากร. (2567). การพัฒนาเอกลักษณ์ลวดลายที่ปรากฏบนอาคารชิโนโปรตุกีสเป็นรูปแบบเพ้นท์ ลงบนผ้าบาติกเป็นผลิตภัณฑ์ของที่ระลึกในจังหวัดภูเก็ต. วารสารวิจิตรศิลป์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 15(1), 176-206. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/fineartsJournal/article/view/248898/179817

อัจฉรีย์ มานะกิจ และ ประสพชัย พสุนนท์. (2563). การจัดกลุ่มพฤติกรรมเชิงสร้างสรรค์สำหรับการออกแบบ และพัฒนาสินค้าของผู้ประกอบการหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์ (OTOP) จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารวิชาการและวิจัยสังคมศาสตร์, 15(2), 15-28. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/JSSRA/article/view/241483