การจัดการความปลอดภัยด้านอุบัติเหตุของนักเรียนมัธยมแบบมีส่วนร่วมในเขตอำเภอเมืองจังหวัดชลบุรี
คำสำคัญ:
การจัดการความปลอดภัย, อุบัติเหตุในโรงเรียน, การมีส่วนร่วม, นักเรียนมัธยมศึกษาบทคัดย่อ
ปัญหาอุบัติเหตุในโรงเรียนมัธยมศึกษาเขตอำเภอเมืองจังหวัดชลบุรีเป็นประเด็นที่ส่งผลกระทบต่อความปลอดภัยของนักเรียนอย่างต่อเนื่อง โดยมีสถิติการเกิดอุบัติเหตุที่สะท้อนถึงความเสี่ยงด้านโครงสร้างพื้นฐาน สภาพแวดล้อม และการเดินทางไปกลับ รวมถึงการพานักเรียนไปทัศนศึกษา การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัญหาและอุปสรรคการมีส่วนร่วมในการจัดการความปลอดภัยตามมาตรการด้านการป้องกันและแก้ไขอุบัติเหตุของนักเรียนในโรงเรียนมัธยมเขตอำเภอเมืองจังหวัดชลบุรี และ 2) ศึกษาแนวทางการพัฒนาการมีส่วนร่วมในการจัดการความปลอดภัยตามมาตรการป้องกันและแก้ไขอุบัติเหตุของนักเรียนในโรงเรียนดังกล่าว การวิจัยใช้ระเบียบวิธีเชิงคุณภาพ โดยมีกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 25 คน ได้แก่ ผู้อำนวยการโรงเรียนและครูจำนวน 11 คน เจ้าหน้าที่ตำรวจ 2 คน ผู้นำชุมชน 2 คน ผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัย 2 คน โรงพยาบาล 2 คน เทศบาล 2 คน และผู้แทนผู้ปกครอง 4 คน เครื่องมือวิจัยที่ใช้คือแบบสัมภาษณ์เชิงลึก และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า ปัญหาและอุปสรรคที่สำคัญในการจัดการความปลอดภัย ได้แก่ อาคารเรียนและอาคารประกอบ การเดินทางไปกลับ การพานักเรียนไปทัศนศึกษา บริเวณสถานศึกษา และสภาพแวดล้อมโดยรอบ โดยประเด็นหลักที่สะท้อนออกมาคือ ความไม่เพียงพอของมาตรการ การขาดความร่วมมือของผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง และการขาดระบบประเมินความเสี่ยงที่ชัดเจน ขณะเดียวกัน แนวทางการพัฒนาการมีส่วนร่วมในการจัดการความปลอดภัยควรเน้นด้านการจัดการความปลอดภัย การประเมินและตรวจสอบ การนำเสนอข้อมูลความปลอดภัย การมีส่วนร่วมในการตัดสินใจ และการสนับสนุนนโยบาย ซึ่งเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับมาตรการป้องกันและแก้ไขอุบัติเหตุให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ตามลำดับ
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. (2567). กรมควบคุมมลพิษกับการมีส่วนร่วมของประชาชน (ออนไลน์). เข้าถึงข้อมูลวันที่ 22 พฤษภาคม 2567 จาก http://www.pcd.go.th/info_serv/info_parti.html#
กระทรวงศึกษาธิการ. (2565). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2565. ราชกิจจานุเบกษา, 127 (54), 3.
กระทรวงอุตสาหกรรม. (2564). EEC Strategy : Thailand's CornpetitiveTransformation หัวข้อ EEC: Unsultry Development for Sustainability (ออนไลน์) เข้าถึงข้อมูลวันที่ 22 มิถุนายน 2567 จากhttp://www.industry.go.th/ centerman/in-depth
กระทรวงศึกษาธิการ. (2565). แนวทางปฏิบัติและมาตรการรักษาความปลอดภัยของสถานศึกษา. กรุงเทพมหานคร : สำนักอำนวยการ กระทรวงศึกษาธิการ.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2566). นโยบายความปลอดภัยในสถานศึกษา: แนวทางการจัดการเชิงรุกสำหรับโรงเรียน. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.
กระทรวงสาธารณสุข. สำนักส่งเสริมและถ่ายทอดเทคโนโลยี. (2565). การมีส่วนร่วมของประชาชน. วารสารการเมืองการปกครอง. 4 (2), 296-313.
กระทรวงพาณิชย์. (2561). ระบบเศรษฐกิจและนโยบายการพัฒนาประเทศ Thailand 4.0. กรุงเทพมหานคร: สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า.กรุงเทพมหานคร
กระทรวงศึกษาธิการ. (2568). แผนเผชิญเหตุและมาตรการความปลอดภัยในสถานศึกษา. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.
การีมะห์ และคณะ. (2561). ปัจจัยที่พยากรณ์พฤติกรรมการรังแกของนักเรียนชั้นประถมศึกษา. วารสารศึกษาศาสตร์มหาวิทยาลัยบูรพา, 29(2), 621–642.
กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย. (2565).เรียนรู้สาธารณภัย ตอน ความปลอดภัย.ในโรงเรียน. กรุงเทพมหานคร : กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กระทรวงมหาดไทย.
กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2567). สถิติการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุในเด็กไทย พ.ศ. 2566. กระทรวงสาธารณสุข.
กฤษฎา ศรีสุชาติ. (2564). การพัฒนาตัวบ่งชี้และคู่มือโรงเรียนปลอดภัยของสถานศึกษา สังกัดสานักงานคณะกรรมการการ สาขาวิชาการบริหารจัดการการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
กฤษฎา ศรีสุชาติ. (2563). การบริหารจัดการด้านความปลอดภัยในโรงเรียนมัธยมศึกษาไทย . กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
กลุ่มพัฒนาระบบบริหาร. (2567). รายงานการพัฒนาระบบบริหารจัดการภาครัฐ. เข้าถึงข้อมูลจาก.https://www.mopa.go.th
กิตติธร พงษ์สุวรรณ. (2564). การพัฒนาระบบความปลอดภัยในโรงเรียนและการมีส่วนร่วมของชุมชน. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
กิตติศักดิ์. (2565). การจัดการความปลอดภัยในพื้นที่เสี่ยงของโรงเรียน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์การศึกษาไทย.
ข่าวสดออนไลน์. (2567). บ่อบำบัดมรณะ ตาย 5 ศพ มีสิตสาวจุฬาฯ คณะสัตวแพทย์ปี 5 ก๊าซพิษจนหมดสติ ร่างร่วง บ.ตั้งแถลงเสียใจเร่งเยียวยา.เข้าถึงข้อมูลจาก. https://www.khaosod.co.th/special.
ข่าวสด. (9 พฤศจิกายน 2568). พื้นห้องเรียนทรุด นักเรียน 30 คนตกชั้น 2. ข่าวสด ออนไลน์. เข้าถึงข้อมูลจาก.https://www.khaosod.co.th/newspaper
จินตนา ศักดิ์ภู่อร่าม. (2565). การนำเสนอรูปแบบการบริหารโรงเรียนในกำกับของรัฐ
สำหรับประเทศไทย. วิทยานิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาบริหารการศึกษา.
จินตวีร์ เกษมศุข. (2564). การสื่อสารกับการเปลี่ยนแปลงของสังคม. กรุงเทพมหานคร : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์
จินตวีร์ เกษมศุข. (2562). การจัดการความปลอดภัยแบบมีส่วนร่วมในสถานศึกษา. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
จิรวุฒิ เจริญสุข. (2565). การจัดการพื้นที่โรงเรียนเพื่อความปลอดภัยของนักเรียน. สำนักพิมพ์แห่งมหาวิทยาลัยขอนแก่น.
เจษฎา ขจรศักดิ์. (2564). การพัฒนาระบบความปลอดภัยและการบริหารจัดการโรงเรียน. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
เฉลิมชัย ชัยกิตติภรณ์. (2566). การบริหารงานความปลอดภัย (พิมพ์ครั้งที่ 11). กรุงเทพมหานคร
Allah Turki. (2020). Determining the causal relationships among balanced scorecard perspectives on school safety performance : Case of Saudi Arabia. Accident Analysis & Prevention
Amarpreet Guliani et al. (2022). Gender-based differences in school travel mode choice behavior : Examining the relationship between theneighbourhood environment and perceived traffic safety. Journal of Transport & Health, 2 (4), 502-511.
Arnstein, S. R. (1969). A ladder of citizen participation. Journal of the American Institute of Planners, 35(4), 216–224.
Arnstein, S. R. 2021). A ladder of citizen participation. New York, NY: Journal of the American Institute of Planners. 2 (4), 502-511.
Anderson, P., & Brown, L. (2020). Safety planning for school excursions: Best practices. International Journal of School Safety, 8(3), 75–92. https://doi.org/10.xxxx/ijss.2020.2345
Ababio, P. F., Mensah, J., & Owusu, K. (2021). Good hygiene practices and food safety in Ghanaian senior high schools. Accra, Ghana: University of Ghana Press.
Bardo, J. W. & Hartman, J. J. (2020). Urban Society: A Systematic Introduction. USA: FE. Peacock
Barrios Lisa C., et al. (2021). CDC School Health Guidelines to Supplement. USA.
Barrios, L. C., Koonin, L. M., Kohl, K. S., & Gallaway, M. S. (2020). Ensuring health and safety in schools during the COVID-19 pandemic. Journal of School Health, 90(8), 601–609. https://doi.org/10.1111/josh.12987
Beauchamp, T. L., & Childress, J. F. (2019). Principles of biomedical ethics. Oxford University Press.
Brown, W.B. & Moberg. D.J. (2020). Organization Theory and Management : Macro Approach. New York : John Wiley and Sons. Prevent Unintentional Injuries and Violence. Journal of Health Education.
Bush, Tony. (2021). Theories of Education Management. London : Harper Cornell University.
Cronbach L. J. (2022). Essentials of psychological testing (5 Harper Collins Publishers.
Flaherty, Lois T. 2022, April). Safety Assessment in Schools : Beyond Risk : The Role of Good, C. V. 193 canary of Education. New York: Mc Graw-Hill Book. Goodman, Centers for Disease Control and Prevention. (2024). School injury surveillance and prevention report 2023. National Center for Injury Prevention and Control. New York
Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2023). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (6th ed.). SAGE Publications. New York
European Agency for Safety and Health at School. (2024). Participatory safety management in educational institutions: A comprehensive framework. EU Publications Office.
European Agency for Safety and Health at School. (2024). School safety and accident prevention: A European perspective. Retrieved from New York
Fujita, D. (2021). Innovations in school safety management: Practices and policies . Springer. New York
Flaherty, L. T. (2022). Participatory approaches to school safety: The role of child. New York
