ศักยภาพแบบพลวัตและกลยุทธ์องค์กรส่งผลต่อความยั่งยืนทางธุรกิจ: กรณีศึกษา SMEs ไทย

ธมลวรรณ สุวรรณเพ็ง; อุทัยรัตน์  เมืองแสน; กฤษดา เชียรวัฒนสุข

ผู้แต่ง

ธมลวรรณ สุวรรณเพ็ง คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยปทุมธานี
อุทัยรัตน์ เมืองแสน คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยปทุมธานี
กฤษดา เชียรวัฒนสุข คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี https://orcid.org/0000-0003-4259-900X

คำสำคัญ:

ศักยภาพแบบพลวัต, กลยุทธ์องค์กร, ความยั่งยืนทางธุรกิจ, ESG

บทคัดย่อ

ในบริบทของการแข่งขันทางธุรกิจที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและผันผวน องค์กรมีความจำเป็นเร่งด่วนในการเสริมสร้างศักยภาพการปรับตัวเชิงกลยุทธ์อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะการพัฒนาศักยภาพแบบพลวัต ซึ่งเป็นขีดความสามารถหลักในการรับรู้โอกาสและภัยคุกคาม การจัดการและใช้ประโยชน์จากทรัพยากร และการปรับเปลี่ยนเพื่อสร้างนวัตกรรมและความยืดหยุ่น ศักยภาพเหล่านี้มีบทบาทสำคัญในการกำหนดกลยุทธ์องค์กรที่สามารถรองรับความซับซ้อนของสิ่งแวดล้อมภายนอกได้อย่างเหมาะสม และนำไปสู่การสร้างความยั่งยืนทางธุรกิจในระยะยาว บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์เชิงบูรณาการระหว่างศักยภาพแบบพลวัต กลยุทธ์องค์กร และความยั่งยืนทางธุรกิจ โดยใช้กรอบแนวคิดจากทฤษฎีศักยภาพแบบพลวัตผสานกับแนวคิดความยั่งยืนแบบองค์รวม โดยมุ่งเน้นบริบทของวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ในประเทศไทย

วิธีการวิเคราะห์เชิงทฤษฎีและการวิเคราะห์กรณีศึกษาเชิงประจักษ์ แสดงให้เห็นว่า องค์กรที่สามารถพัฒนาและประยุกต์ใช้ศักยภาพแบบพลวัตอย่างเป็นระบบ จะสามารถกำหนดกลยุทธ์ที่ยืดหยุ่น สอดคล้องกับวิสัยทัศน์และพันธกิจ และตอบสนองต่อความคาดหวังของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียได้อย่างสมดุล ข้อค้นพบสำคัญ ยืนยันว่าการบูรณาการศักยภาพแบบพลวัตเข้ากับการกำหนดกลยุทธ์องค์กร ไม่เพียงแต่ช่วยให้องค์กรสามารถแข่งขันในสภาวะแวดล้อมที่ไม่แน่นอนได้เท่านั้น แต่ยังเอื้อต่อการสร้างคุณค่าทางเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน องค์ความรู้เชิงปฏิบัติ คือ การเสริมสร้างศักยภาพแบบพลวัตเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยให้ SMEs ไทยสามารถเอาชนะข้อจำกัดด้านทรัพยากร และขับเคลื่อนการดำเนินงานตามหลัก ESG เพื่อความยั่งยืนในระยะยาว

เอกสารอ้างอิง

กิตติคุณ แสงนิล, สันติธร ภูริภักดีและพิทักษ์ ศิริวงศ์. (2564). การสร้างคุณค่าร่วมเพื่อความยั่งยืนของวิสาหกิจชุมชน : แนวทางจากทฤษฎีฐานราก. วารสารเกษมบัณฑิต, 22(2), 83-96. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jkbu/article/view/255818

ไพโรจน์ ปิยะวงศ์วัฒนา, รักเกียรติ หงษ์ทองและภาวนา อังกินันทน์. (2566). ความสามารถเชิงพลวัตรของผู้ประกอบการธุรกิจขนาดเล็ก. วารสาร มจร เพชรบุรีปริทรรศน์, 6(1), 47-64. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JPR/article/download/265704/179042/1062357

สุวิมล มธุรส, ศิรินทิพย์ กุลจิตรตรีและขวัญฤทัย วงศ์กำแหงหาญ. (2568). กลยุทธ์ความยั่งยืนในการพัฒนาธุรกิจ SMEs การประยุกต์ใช้แนวคิด ESG เพื่อสร้างความได้เปรียบเชิงแข่งขัน. วารสารศิลปการจัดการ, 9(3), 135-153. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jam/article/view/278541

อทิตยา วงศ์ธนาวิวัฒน์, วิจิตรา จำลองราษฎร์และจิระภา งามสุทธิ. (2567). ความสามารถเชิงพลวัตในการดำเนินธุรกิจภายหลังวิกฤตการณ์โควิด-19 ของ SMEs ในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่าง. วารสารการบริหารและสังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 7(6), 11-22. https://so03.tci-thaijo.org /index. php/assr/ article/download/280904/185674/1199077

Adams, C. (2017). The Sustainable Development Goals, integrated thinking and the integrated report. Swinburne. https://doi.org/10.25916/sut.26245565.v1

Barney, J. B., & Hesterly, W. S. (2019). Strategic management and competitive advantage: Concepts and cases (7th ed.). Pearson.

Doz, Y. L., & Kosonen, M. (2010). Fast strategy: How to execute at the speed of change. Wharton School Press.

Eccles, R. G., & Klimenko, S. (2019). The investor revolution: Shareholders are getting serious about sustainability. Harvard Business Review, 97(3), 106–116.

Eisenhardt, K. M., & Martin, J. A. (2000). Dynamic capabilities: What are they? Strategic Management Journal, 21(10-11), 1105–1121. https://doi.org/10.1002/9781405164054.ch21

Elkington, J. (1997). Cannibals with forks: The triple bottom line of 21st-century business. Capstone.

European Commission. (2023). European Sustainability Reporting Standards (ESRS). https://www.unepfi.org/impact/interoperability/european-sustainability-reporting-standards-esrs/

Friede, G., Busch, T., & Bassen, A. (2015). ESG and financial performance: Aggregated evidence from more than 2000 empirical studies. Journal of Sustainable Finance & Investment, 5(4), 210–233. https://doi.org/10.1080/20430795.2015.1118917

Grant, R. M. (2019). Contemporary strategy analysis (10th ed.). Wiley.

GRI. (2021). GRI Standards. https://www.globalreporting.org/standards/

IFRS Foundation. (2023). IFRS Foundation publishes 2023 Annual Report. https://www.ifrs.org/news-and-events/news/2024/04/ifrs-foundation-publishes-2023-annual-report/

Johnson, G., Whittington, R., Scholes, K., Angwin, D., & Regnér, P. (2020). Exploring strategy: Text and cases (12th ed.). Pearson UK.

Kotsantonis, S., & Serafeim, G. (2019). Four things no one will tell you about ESG data. Journal of Applied Corporate Finance, 31(2), 50-58. https://doi.org/10.1111/jacf.12346

Kotter, J. P. (2012). Leading change. Harvard Business Review Press.

Mongkol, K. (2022). The impact of dynamic capabilities on the performance of Thai small and medium enterprises. International Journal of Asian Business and Information Management, 13(1), 1–13. https://orcid.org/0000-0002-6040-0087

Nonaka, I., & Toyama, R. (2003). The knowledge-creating theory revisited: knowledge creation as a synthesizing process. Knowledge management research & practice, 1(1), 2-10. https://doi.org/10.1057/palgrave.kmrp.8500001

OECD. (2021). OECD business and finance outlook 2021: Climate and environmental risks analytics and disclosures. OECD Publishing.

Pavlou, P. A., & El Sawy, O. A. (2011). Understanding the elusive black box of dynamic capabilities. Decision sciences, 42(1), 239-273. https://doi.org/10.1111/j.1540-5915.2010.00287.x

Porter, M. E. (1985). Competitive advantage: Creating and sustaining superior performance. Free Press.

Protogerou, A., Caloghirou, Y., & Lioukas, S. (2012). Dynamic capabilities and their indirect impact on firm performance. Industrial and corporate change, 21(3), 615-647. https://doi.org/10.1093/icc/dtr049

Serafeim, G. (2020). ESG and financial performance: A review of the literature. In R. G. Eccles & S. C. Klimenko (Eds.), The Palgrave handbook of corporate social responsibility (pp. 121–136). Palgrave Macmillan.

Teece, D. J. (2007). Explicating dynamic capabilities: The nature and microfoundations of (sustainable) enterprise performance. Strategic Management Journal, 28(13), 1319–1350. https://doi.org/10.1002/smj.640

Teece, D. J., Pisano, G., & Shuen, A. (1997). Dynamic capabilities and strategic management. Strategic Management Journal, 18(7), 509–533. https://doi.org/10.1002/(SICI)1097-0266(199708)18:7%3C509::AID-SMJ882%3E3.0.CO;2-Z