ปัญหาการคุ้มครองสิทธิของทายาทที่เป็นบุตรจากเงินทดแทน

บทคัดย่อ

         การวิจัยปัญหาการคุ้มครองสิทธิของทายาทเงินทดแทนมีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาการคุ้มครองสิทธิของทายาทเงินทดแทน ตามพระราชบัญญัติเงินทดแทน พุทธศักราช 2537 (แก้ไขเพิ่มเติม 2561) โดยพิจารณาปัญหาทางกฎหมายที่กำหนดให้สิทธิแก่ทายาทเมื่อลูกจ้างประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยจากการทำงาน โดยเฉพาะทายาทที่เป็นบุตรตามมาตรา 20(3) และ (4) ด้วยการศึกษาวิจัยเชิงคุณภาพโดยการวิจัยเชิงเอกสาร
          ผลการวิจัยพบว่า พระราชบัญญัติเงินทดแทน พุทธศักราช 2537 (แก้ไขเพิ่มเติม 2561) มาตรา 20(3) กำหนดให้สิทธิแก่บุตรในการได้รับเงินทดแทนเมื่อลูกจ้างประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยจากการทำงานและถึงแก่ความตายหรือสูญหาย โดยกำหนดเงื่อนไขให้บุตรที่มีอายุต่ำกว่า 18 ปี ได้รับสิทธิโดยไม่ต้องพิจารณาว่าบุตรเรียนอยู่ หรือไม่ได้เรียนแต่ทำงานแล้ว หรืออาจจะไม่ได้เรียนและไม่ได้ทำงานก็ได้รับสิทธิ แต่เมื่อบุตรอายุครบ 18 ปี มีหลักคือบุตรจะไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทน ยกเว้นบุตรอยู่ในระหว่างการศึกษาอยู่ไม่ว่าจะอยู่ในระดับไม่สูงกว่าปริญญาตรีหรือในระดับปริญญาตรีให้ได้รับสิทธิในเงินทดแทนต่อไปจนกว่าจะจบการศึกษาระดับปริญญาตรี จากการศึกษาพบว่า บุคคลอายุครบ 18 ปี ที่ไม่มีโอกาสเรียนด้วยเหตุผลต่างๆ มีจำนวนมาก จึงควรขยายโอกาสให้บุตรมีโอกาสตัดสินใจทำงานเพื่อเลี้ยงดูตนเองหรือเลือกศึกษาต่อเพื่อให้เกิดสิทธิในเงินทดแทนต่อไป อีกประเด็นคือตามมาตรา 20 (4) กฎหมายกำหนดให้สิทธิแก่บุตรที่ทุพพลภาพหรือจิตฟั่นเฟือนไม่สมประกอบ เมื่ออายุครบ 18 ปี จะได้รับสิทธิในเงินทดแทนต่อไปอีกก็ต่อเมื่อบุตรนั้นต้องอยู่ในอุปการะก่อนที่ลูกจ้างตายหรือสูญหาย และหากบุตรประเภทนี้ไม่มีลักษณะอาการดังกล่าวอีกต่อไป มาตรา 21 วรรคสอง กำหนดให้สิทธิในการได้รับเงินทดแทนของบุตรนั้นสิ้นสุดลง จากการศึกษาพบว่า คนพิการควรได้รับการปฏิบัติอย่างเท่าเทียมกันตามหลักสิทธิคนพิการและภายใต้กฎหมายรัฐธรรมนูญ และโอกาสที่คนพิการจะหายจากอาการที่เป็นนั้นเป็นไปได้ยากมากเมื่อพิจารณาจากสาเหตุที่ทำให้เกิดความพิการ
         ผู้วิจัยมีข้อเสนอแนะ คือ ควรแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติเงินทดแทน พุทธศักราช 2537 มาตรา 20 โดยเพิ่มพระราชบัญญัติเงินทดแทน พุทธศักราช 2537 มาตรา 20(3/2) โดยกำหนดว่าให้บุตรที่อายุครบ 18 ปี และไม่ได้ศึกษา ให้ได้รับสิทธิต่อไปอีก 6 เดือน และหากได้ศึกษาต่อภายใน 6 เดือน นับตั้งแต่อายุครบ 18 ปี ไม่ว่าอยู่ในระดับไม่สูงกว่าปริญญาตรีหรือในระดับปริญญาตรี ให้มีสิทธิได้รับเงินทดแทนจนกว่าจะจบการศึกษาระดับปริญญาตรี  ควรยกเลิกการกำหนดสิทธิของบุตรที่ทุพพลภาพ ตามมาตรา 20 (4) โดยกำหนดให้บุตรที่มีอายุตั้งแต่สิบแปดปีและทุพพลภาพหรือจิตฟั่นเฟือนไม่สมประกอบซึ่งอยู่ในอุปการะหรือมิได้อยู่ในอุปการะของลูกจ้างก่อนที่ลูกจ้างถึงแก่ความตายหรือสูญหาย และควรแก้ไขมาตรา 21 วรรคสองตอนท้าย โดยกำหนดว่า บุตรที่ไม่มีลักษณะตามมาตรา 20(4) และมีผู้อุปการะหรือประกอบอาชีพได้ด้วยตนเอง