การสร้างสรรค์ละครผสานวัฒนธรรมไทย-จีน เรื่อง เสน่ห์นางมัจฉา

ผู้แต่ง

  • หวัง เจอจุน สาขาวิชานาฏศิลป์ สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์
  • สุรัตน์ จงดา สาขาวิชานาฏศิลป์ สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์
  • ณรงค์ฤทธิ์ เชาว์กรรม สาขาวิชานาฏศิลป์ สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์

คำสำคัญ:

การสร้างสรรค์, ละครผสานวัฒนธรรมไทยจีน, เสน่ห์นางมัจฉา

บทคัดย่อ

         บทความวิจัยฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิทยานิพนธ์ เรื่องละครผสานวัฒนธรรมไทย-จีน เรื่อง เสน่ห์นางมัจฉา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการสร้างสรรค์ละครผสานวัฒนธรรมไทย-จีน เรื่อง เสน่ห์นางมัจฉา โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการรวบรวมข้อมูลจากการศึกษาเอกสารทางวิชาการ การสัมภาษณ์ การสังเกตการณ์ จากนั้นนำข้อมูลมาจำแนกหมวดหมู่และสร้างสรรค์การแสดงละครผสานวัฒนธรรม ผลการวิจัย พบว่า 1) แนวคิดการสร้างสรรค์ละครผสานวัฒนธรรมไทย-จีน เรื่อง เสน่ห์นางมัจฉา มาจากนิทานพื้นบ้านจีนเรื่อง “เจิ่นเจียหมู่ตั้น” มีต้นกำเนิดในรัชสมัยของราชวงศ์ซ่งของจีน เป็นเรื่องราวความรักระหว่าง 3 ตัวละคร  คือ บัณฑิตหนุ่ม บุตรสาวของอัครมหาเสนาบดีและนางมารปลาคราฟ 2) รูปแบบการแสดงเป็นการผสานวัฒนธรรมไทยจีนในด้านศิลปะการแสดง แบ่งออกเป็น 3 ฉาก คือ  ฉากที่ 1 รักแรกพบ ฉากที่ 2 กลอุบาย ฉากที่ 3 สมปรารถนา  3) องค์ประกอบการแสดง ประกอบด้วย (1) บทละครเวทีแบบผสมผสานการแสดงนาฏศิลป์  (2) บรรเลงเพลงด้วยดนตรีจีน ผสมเสียงสังเคราะห์ของดนตรีไทย (3) นักแสดง 9 คน แบ่งเป็น ผู้หญิง 6 คน ผู้ชาย 3 คน ที่มีทักษะการแสดงละครและทักษะการเต้น (4) ลีลา ท่าทาง จากลักษณะนาฏศิลป์จีน ลีลาธรรมชาติและนาฏศิลป์ไทย (5) แต่งกายรูปแบบจีนโบราณร่วมสมัยและรูปแบบไทยร่วมสมัย (6) ฉากอุปกรณ์ประกอบการแสดงกึ่งเสมือนจริง จากการสร้างสรรค์พบว่า องค์ประกอบด้าน ดนตรี ท่ารำและเครื่องแต่งกายมีการผสานวัฒนธรรมไทย-จีน ได้อย่างมีเอกภาพและกลมกลืนมากที่สุด

เอกสารอ้างอิง

กรณิสา พานิชเกษม. (2561). การสืบทอดวัฒนธรรมชุมชนคาทอลิกของอาสนวิหารพระนางมารีอาปฏิสนธินิรมล: กรณีศึกษาวัดพระหฤทัยแห่งพระเยซูเจ้า อำเภอขลุง จังหวัดจันทบุรี. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี.

ธนัช ถิ่นวัฒนากูล. (2548). กระบวนการสร้างสรรค์การแสดงงิ้วไทยจากการผสมผสานทางวัฒนธรรม วิทยานิพนธ์นิเทศศาสตรมหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ภัชภรชา แก้วพลอย. (2565). การสร้างสรรค์นาฏศิลป์แบบข้ามวัฒนธรรม ชุด ลาแพร มิดิ เดิง โฟน. วารสารศิลปกรรมบูรพา, 25(1), 133-148. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/buraphaJ/article/view/271786

เย็นจิตร ถิ่นขาม และมณีชัย ทองอยู่. (2552). การผลิตซ้ำทางวัฒนธรรมข้ามพรหมแดนในการแต่งงานข้ามวัฒนธรรมระหว่างหญิงไทยกับชายญี่ปุ่น. วารสารวิจัย มข. (บศ), 9(4), 90-101. https://ph02.tci-thaijo.org/index.php/gskku/article/view/24284

รุ้งนภา ยรรยงเกษมสุข. (2550). ชนชั้นนำในการเมืองไทยปัจจุบัน : การศึกษากระบวนการผลิตซ้ำทุนวัฒนธรรมตามแนวปีแอร์ บูร์ ดิออ. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สุรพล วิรุฬห์รักษ์. (2547). หลักการแสดงนาฏยศิลป์ปริทรรศน์. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

18-08-2026

รูปแบบการอ้างอิง

เจอจุน ห., จงดา ส., & เชาว์กรรม ณ. (2026). การสร้างสรรค์ละครผสานวัฒนธรรมไทย-จีน เรื่อง เสน่ห์นางมัจฉา. วารสารปรัชญาดุษฎีบัณฑิตทางสังคมศาสตร์, 5(2), 91–105. สืบค้น จาก https://so08.tci-thaijo.org/index.php/dpssj/article/view/6672

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย