การบูรณาการหลักพุทธธรรมในการส่งเสริมการสร้างจิตสำนึกความเป็นพลเมืองเพื่อการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชน ในจังหวัดสุราษฎร์ธานี

ผู้แต่ง

  • สำเริง ราชฉวาง มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • วัชรินทร์ ชาญศิลป์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • สุมาลี บุญเรือง มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

การสื่อสารทางการเมือง, จิตสำนึกความเป็นพลเมือง, หลักพุทธธรรม

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชน 2. ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชน และ 3. นำเสนอการบูรณาการหลักพุทธธรรมในการส่งเสริมการสร้างจิตสำนึกความเป็นพลเมืองเพื่อการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในจังหวัดสุราษฎร์ธานี ใช้ระเบียบวิธีการวิจัยแบบผสานวิธี การวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้วิธีการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 18 รูปหรือคน และการสนทนากลุ่มเฉพาะ จำนวน 9 รูปหรือคน โดยใช้วิธีการคัดเลือกแบบเจาะจง วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา ส่วนการวิจัยเชิงปริมาณ ใช้การสอบถาม กลุ่มตัวอย่าง คือ ประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งในจังหวัดสุราษฎร์ธานี จำนวน 400 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณเชิงเส้นตรงแบบขั้นตอน

ผลการวิจัยพบว่า 1. การมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนครอบคลุม 6 ด้าน ได้แก่ การรณรงค์หาเสียงเลือกตั้ง การติดตามข่าวสาร การตรวจสอบความโปร่งใส การออกไปใช้สิทธิ การเข้าร่วมชุมนุม และการเป็นสมาชิกพรรคการเมือง 2. การใช้เสรีภาพอย่างมีความรับผิดชอบ การคำนึงถึงประโยชน์ส่วนรวม การตระหนักถึงสิทธิและหน้าที่ การรับรู้ทางการเมือง ความรักความเป็นธรรม และการเคารพกฎหมาย ซึ่งสามารถทำนายแนวโน้มการมีส่วนร่วมได้ 83.1% โดยหลักสาราณียธรรมส่งผลต่อจิตสำนึกทางการเมืองถึง 92.6% และ 3. การบูรณาการหลักพุทธธรรม เช่น เมตตากายกรรม วจีกรรม และมโนกรรม ช่วยปลูกฝังความเข้าใจและจิตสำนึกพลเมือง สาธารณโภคีส่งเสริมการแบ่งปัน สีลสามัญญตาเน้นการเคารพกติกา และทิฏฐิสามัญญตาสร้างความสามัคคี ทำให้การเมืองเป็นไปอย่างสร้างสรรค์และยั่งยืน

เอกสารอ้างอิง

จังหวัดสุราษฎร์ธานี. (2566). การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ.2566. สืบค้น 25 มกราคม 2567, จาก https://th.wikipedia.org/wiki

จิราภพ ทวีสูงส่ง. (2566). ทำไม ? “เรา” ต้องมีส่วนร่วมทางการเมือง ในระบอบประชาธิปไตย. สืบค้น 9 มกราคม 2567, จาก https://www.thaipbs.or.th/now/content/161

ดาวนภา เกตุทอง. (2565). การส่งเสริมการมีส่วนร่วมทางการเมืองตามระบอบประชาธิปไตยของนักศึกษาระดับมหาวิทยาลัยในจังหวัดพิษณุโลก (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระครูธรรมธรบุญเที่ยง พุทฺธสาวโก. (2564). การบูรณาการหลักพุทธธรรมกับการสื่อสารทางการเมืองเพื่อเสริมสร้างความสมานฉันท์ (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระประเสริฐ เตชโก. (2565). การสร้างจิตสำนึกของความเป็นพลเมืองในการตัดสินใจใช้สิทธิเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2552). พุทธธรรม ฉบับปรับปรุงและขยายความ (พิมพ์ครั้งที่ 11). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

Hoskins, B. (2006). Draft Framework on Indicators for Active Citizenship. Ispra: CRELL

Likert, R. (1967). The Method of Constructing and Attitude Scale. New York: Wiley & Son.

Yamane, T. (1973). Statistics and introductory analysis. (3rd ed.). New York: Harper & Row.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-08-19

รูปแบบการอ้างอิง

ราชฉวาง ส., ชาญศิลป์ ว., & บุญเรือง ส. (2025). การบูรณาการหลักพุทธธรรมในการส่งเสริมการสร้างจิตสำนึกความเป็นพลเมืองเพื่อการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชน ในจังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิชาการรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์, 7(4), 46–60. สืบค้น จาก https://so08.tci-thaijo.org/index.php/AJPP/article/view/4825