State Capture: เมื่อทุนอาชญากรรมซื้ออำนาจรัฐ
คำสำคัญ:
การซื้ออำนาจรัฐ, นิติธรรม, ความชอบธรรมทางการเมืองบทคัดย่อ
บทความนี้มุ่งศึกษาปรากฏการณ์ “การซื้ออำนาจรัฐ” หรือ “State Capture” ที่ส่งผลกระทบต่อหลักนิติธรรม และความชอบธรรมของระบอบประชาธิปไตย เนื่องจากเป็นการบิดเบือนอำนาจอธิปไตย ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อกลุ่มผลประโยชน์เฉพาะกลุ่มเข้าไปมีอิทธิพลเหนือการกำหนดกฎหมาย นโยบาย และทิศทางการบริหารของรัฐ ส่งผลให้การใช้อำนาจรัฐมิได้สะท้อนเจตจำนงของประชาชนตามหลักนิติธรรมและรัฐธรรมนูญ หากแต่ตอบสนองต่อผลประโยชน์ของผู้มีอิทธิพลแทน โดยการศึกษาค้นคว้าข้อมูลจากหนังสือ ตำรา บทความ วิชาการ งานวิจัยและเอกสาร รวมถึงสื่ออิเล็กทรอนิกส์ทั้งไทย และต่างประเทศ แล้วนำข้อมูลที่ได้มาทั้งปฐมภูมิและทุติยภูมิมาวิเคราะห์ สังเคราะห์และโดยใช้วิธีเรียบเรียงแบบพรรณนาความ ผลการศึกษาพบว่า การซื้ออำนาจรัฐ เป็นการแทรกซึมของกลุ่มผลประโยชน์ในกระบวนการกำหนดนโยบาย กฎหมาย และองค์กร เพื่อสร้างผลประโยชน์เฉพาะกลุ่ม การกระทำดังกล่าวทำให้รัฐสูญเสียความเป็นอิสระและกลายเป็นเครื่องมือของทุน ซึ่งถือเป็นการบิดเบือนหลักนิติธรรมและเจตนารมณ์ของอำนาจอธิปไตยประชาชน ดังนั้น บทความนี้จึงมุ่งให้เห็นถึงปรากฏการณ์ “การซื้ออำนาจรัฐ” กระบวนการซื้ออำนาจรัฐ ตัวบ่งชี้การซื้ออำนาจรัฐ ผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการซื้ออำนาจรัฐ เพื่อให้เกิดการป้องกันการซื้ออำนาจรัฐภายใต้หลักนิติธรรมผ่านกลไกกฎหมายและรัฐธรรมนูญที่เข้มแข็ง ควบคู่กับการเสริมสร้างภาคประชาชนให้มีบทบาทเฝ้าระวัง ตรวจสอบ และร่วมกำหนดทิศทางของรัฐอย่างมีส่วนร่วมที่สามารถรักษาระบอบประชาธิปไตยไว้คงอยู่
เอกสารอ้างอิง
ดาวน้อย สุทธินิภาพันธ์. (2560). หลักประชาธิปไตย สิทธิและเสรีภาพในสังคมพหุลักษณ์ (รายงานการอบรม). กรุงเทพฯ: สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ.
ศาลรัฐธรรมนูญ. (ม.ป.ป.). หลักนิติธรรมตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย. สืบค้น 9 พฤศจิกายน 2568, จาก https://occ_th.constitutionalcourt.or.th/
ศิริ พันธ์ทา. (2561). รัฐและการจัดระเบียบของรัฐ. Journal of Modern Learning Development, 3(1), 28–42.
สฤณี อาชวานันทกุล. (2565). การยึดกุมกลไกกำกับดูแล (Regulatory Capture). สืบค้น 6 พฤศจิกายน 2568, จาก https://shorturl.asia/U9MeV
รณชัย โตสมภาค. (2560). ประชาธิปไตย. สืบค้น 9 พฤศจิกายน 2568, จาก https://shorturl.asia/qvJob
Cheryl Saunders & Katrina Malone. (2025). State Capture: How to Recognize and React to It. Retrieved November 6, 2025, from https://shorturl.asia/ugvsM
Dávid-Barrett, E. (2023). State Capture and Development: A Conceptual Framework. Retrieved November 6, 2025, from https://shorturl.asia/vY2i5
Hegde, V. (2024). Political Lobbying and Why It’s Necessary. Retrieved November 9, 2025, from https://callhub.io/blog/advocacy/political-lobbying/
Pasculli, L. (2020). The Corruption of The Law: The Effects of Lawmaking on Systemic Corruption. Retrieved November 9, 2025, from https://shorturl.asia/ai2Lz
Patterson, E. (n.d.). What is State Capture. Retrieved November 6, 2025, from https://www.state-capture.org/blog/whatisstatecapture
Stanford Encyclopedia of Philosophy. (2024). Democracy. Retrieved November 9, 2025, from http://plato.stanford.edu/entries/democracy/
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิชาการรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

